Nepal Tipi Şap

                                                                                                  

ÜRETİCİLERİMİZİN DİKKATİNE

              Türkiye’de ilk defa görülen ve hayvancılığı tehdit eden Nepal tipi olarak da bilinen şap hastalığı görülmüştür. Öncelikle hayvanlarınız daha önce aşılanmış olsa bile il-ilçe tarım müdürlükleri tarafından temin edilen bu yeni tip aşı ile aşılatmanız gerekmektedir.

 Şap hastalığı nasıl anlaşılır?

 Hayvanda ateş yüksekliği, ağızdan akan ipliksi salya ve akar, dilde, diş etinde, dudak ve burun içinde, memede mercimek tanesi kadar içi sıvı olan keseciklerin patlamasıyla oluşan yaralardan, hayvanın tırnak arasında oluşan yaralardan, tırnağın düşmesinden, hayvanın yürümekte zorlanması ve acı çekmesinden, bazen diz çökerek yürümesinden anlaşılabilmektedir.

Hastalık çıkmadan önce alınacak genel tedbirler:

ü  Duyarlı hayvanlara şap aşısının periyodik olarak uygulanması,

ü  Yeni alınan hayvanlara şap aşısı yapılıp yapılmadığına dikkat edilmesi,

ü  Yeni alınan hayvanlara diğer hayvanlardan ayrı bir yerde karantina uygulanması (20 gün),

ü  Pazarda satılacak veya başka bir yere nakil edilecek hayvanlara en az 15-20 gün önceden şap aşısının yapılması,

ü  Ahır girişlerinde gerekli olan paspas veya giriş havuzlarında devamlı olarak sodyum karbonat (Çamaşır sodası ), bakır sülfat ( Gök taşı ), sitrik asit (Limon tuzu ) vb. dezenfektan maddelerin bulundurulması,

ü  Ahırlara hayvan bakıcılarından başkalarının sokulmaması,

ü  Hayvan bakıcılarının özel elbise ve ayakkabı ile ahıra girmelerinin sağlanması, bakıcıların diğer ahırlardan uzak tutulması.

ü  Sağımdan önce ellerin ve sağımda kullanılacak malzemelerin temizliğine dikkat edilmesi,

ü  Şüpheli vakalarda veteriner hekim den bilgi alınması.

Hastalık çıktıktan sonra alınacak önlemler:

ü  Hastalıktan şüpheli hayvanların derhal ayrı bir yere alınması,

ü  Ahırlara giriş çıkışların yasaklanması, İl/ilçe müdürlüklerine haber verilmesi,

ü  Ahıra veya çiftliğe izinsiz kimsenin sokulmaması,

ü  Araçların çiftliğe giriş/çıkışlarının mümkünse engellenmesi, mümkün olmaması durumunda hareketlerde hijyen kurallarına harfiyen uyulması,

ü  Yem, saman, altlık gibi malzemelerin giriş çıkışına izin verilmemesi,

ü  Hasta hayvandan bulaşan yataklık ve otların yakılması,

ü  Hasta hayvanlara ait sütlerin süt satıcılarına verilmemesi,

ü  Satıcıların çiftliğe sokulmaması,

ü  Hastalık sönüşüne kadar hayvan alım ve satımının yapılmaması,

ü  Ahırlar birden fazla ise, her biri için ayrı bakıcıların bulundurulması, şayet mümkün değil ise bakıcılarının çizme ve elbiselerinin her ahırda değiştirilmesi,

ü  Çevre ahır ve çiftliklerin ziyaret edilmemesi, yabancıların hayvanlarını görmeleri için çağırılmaması,

ü  Hasta ve hastalıktan şüpheli hayvanlarla temas edenlerin, bu hayvanlara ait eşya, malzeme ve naklinde kullanılan vasıtaların dezenfeksiyonunun sağlanması,

ü  3285 sayılı HSZ Kanun ve Yönetmeliğine göre hareket edilmesi

Hastalık Çıktıktan Sonra Yapılabilecek Antiseptik Uygulaması ve Dezenfeksiyon

 

          Şap hastalığına yakalanan hayvanlarda virüs etkinliğini azaltarak tedaviye yardımcı olmak için antiseptikler, barınaklar, nakil vasıtası, yem, kıyafet, malzeme gibi yeni bulaşmalara sebep olabilecek şüpheli her şeyi dezenfekte etmek için yapılacak uygulamalarda aşağıdaki şekilde hareket edilir.

 

 

Ağız ve meme yaralarında kullanılacak antiseptik solüsyonlar;

 

 

Sodyum karbonat ( Çamaşır sodası )

 1Lt suya 20 veya 30gr konularak hazırlanır.

 

Sodyum bikarbonat ( Yemek sodası )

 1Lt suya 100 veya 150gr konularak hazırlanır.

 

Sirke

 1Lt suya 100gr konularak hazırlanır

     

 

   

 

Ayak yaralarında kullanılacak antiseptik solüsyonlar;

 

 

 

 

 

Sodyum karbonat ( Çamaşır sodası )

 1Lt suya 30 veya 50gr konularak hazırlanır

 

 

 

 

 

 

 

Barınak, Hayvan Nakil Araçları ve alet-malzemelerin Dezenfeksiyonu;

 

Kaba temizlik yapıldıktan sonra şu solüsyon uygulanır

 

Sitrik asit ( Limon tuzu )

  1Lt suya 25gr konularak hazırlanır

         

 

ü  Giyim Eşyasının Dezenfeksiyonu: Kaba temizlik yapıldıktan sonra, ya eşyalar büyükçe bir kap içinde hazırlanan % 4-5’lik çamaşır sodalı suya atılarak 1 saat bekletilir. Ya da etüv bulunan yerde bulaşık eşyalar etüve konur veya kaynar su buharına tutulur.

 

ü  Yemlerin Dezenfeksiyonu: Miktarı az olduğu takdirde yakılır. Ekonomik sebeplerle bu işlem yapılamadığı takdirde sadece virüsle bulaşık olması kuvvetle muhtemel olan kısımları yakılarak imha edildikten sonra, kalan kısım kapalı ve mahfuz yerler içinde bir gün formol buharına maruz bırakılır ve iyice havalandırıldıktan sonra kullanılır. Mümkünse hastalığa duyarlı olmayan türlere yedirilir.

 

ü  İçme Suyunun Dezenfeksiyonu: Şaplı hayvanlar tarafından bulaştırılmış çeşme, yalak, havuz gibi sulama yerlerindeki sular, uygun dezenfektanlardan biri ile ilaçlandıktan sonra boşaltılır ve yeniden dezenfekte edilerek sağlamların faydalanmasına açılır. Bulaşık sular hayvanlara içirilmez. Herhangi bir sebeple bu gibi suları içirme zorunluluğu olduğunda, eczanelerde ruhsatlı müstahzar olarak satılan antiseptiklerden biri, tarifesindeki ölçülerde suya katılır.

 

   TARIM DANIŞMANI

   AKİF EROL